Zabava / Ringišpil
Putovanje st petersburg 500

Simbol moći

Sankt Peterburg je grad raskoši i sjaja, ali i bogate kulture. U njemu se nalazi preko 200 muzeja, 80 pozorišta, 45 galerija, 62 bioskopa i čak 2000 biblioteka. Ovo je jedan od najveličanstvenijih gradova na svetu

Piše: Emina Šarvari FOTO: PRESS

Za početak je dobro da znate da Rusi često u razgovoru o Sankt Peterburgu vole da izostave „Sankt“, a veoma često i da ostave samo „Piter“. Možda to nije loša informacija za one koji ovaj grad posećuju prvi put. Ovaj kraljevski grad jedan je od nekoliko koji se porede sa Venecijom i to ne bez razloga. Naime, Sankt Peterburg je smešten u Finskom zalivu, na reci Nevi, odnosno na njenim brojnim ostrvcima. Delta ove reke doprinosi romantičnoj atmosferi koja greje srce svakog putnika koji se nađe u jednom od najhladnijih gradova u Evropi. Međutim, kako nam se polako bliži jesen, prava je prilika da se rukujemo sa „Piterom“ dok su mu ruke još tople. Osim onih koji su zaljubljenici u istoriju, mnogi od vas možda ne znaju da je Sankt Peterburg jedan od mlađih gradova. Njegova priča počinje veoma zanimljivo i verovatno je spoj velikog uma, ali i velike količine bogatstva.

O nastanku grada

Usled borbi za prevlast nad Baltičkim morem, jedan od najvećih ruskih careva, Petar Veliki, izgradio je sebi utvrđenje, koje će kasnije postati samo jezgro novog carskog grada, tvrđavu Svetog Petra i Pavla. Tvrđava sa šest bastiona beleži početak gradnje 1703. godine i ovaj podatak najznačajniji je za priču o Sankt Peterburgu – ovo je godina njegovog rođenja. Isprva izgrađena kako bi služila odbrani ruske teritorije od Šveđana, nikada nije osetila žar borbe, pa su se Rusi dosetili da je iskoriste za zatvor. Neki od najčuvenijih „gostiju“ bili su sin Petra Velikog - Aleksej, Maksim Gorki, Dostojevski, kao i Lenjinov brat Aleksandar. Uz kompleks tvrđave nalazi se i istoimena katedrala, koja, pored svoje umetničke vrednosti, u sebi čuva grobnicu ruskih careva i carica od vremena Petra Velikog do cara Aleksandra Trećeg. Po završetku izgradnje, veliki car u ovaj grad seli prestonicu svog carstva, koja se najpre razvijala na desnoj obali reke, odnosno na ostrvu Vasiljevski. Ovaj veliki grad, počasno nazvan i „Grad heroj“ ostaće ruska prestonica sve do komunističke revolucije 1917. godine. Gradom dominiraju različiti stilovi baroka, koji dodatno govore o veličini, raskoši i značaju ulica Sankt Peterburga. Međutim, prvi stalni mostovi nastaju tek polovinom devetnaestog veka.

Početak dvadesetog veka gradu donosi novo ime – Petrograd, kako bi se uklonili germanizmi „sankt“ i „burg“. Dve decenije kasnije, nakon smrti Lenjina grad ponovo menja svoj naziv, ovoga puta po slavnom političaru. Simbol komunizma i revolucionarnog perioda grada oličen je u brodu „Aurora“ koji se i danas nalazi usidren u gradu. Brod je danas muzej, ali je nekada imao prilično aktivnu ulogu u svetu. Sa njega je ispaljen prvi hitac čime je otpočeta revolucija. Brod je za vreme Drugog svetskog rata potopljen, kako ne bi dopao u ruke Nemcima, da bi nakon rata bio opet vraćen na površinu i pretvoren u muzej.

Drugi svetski rat Grada heroja

Već u prvim godinama rata Lenjingrad je doživeo okupaciju koja je trajala čitavih 872 dana! Ovi dani ostaće upamćeni kao najduža, najdestruktiivnija i najsmrtonosnija opsada velikog grada u modernoj istoriji! Milion ljudi umrlo je uglavnom od gladi, i njima i njihovoj porodici verovatno ne znači mnogo titula „Grada heroja“ koju mu je Staljin kasnije dodelio.

Bogatstvo, raskoš i sjaj

Carevi i carice ostavili su brojne građevine koje i danas krase grad, što sa Moskvom, “suparnikom” ovog grada, i nije čest slučaj. Zahvaljujući ovoj činjenici UNESKO je uvrstio Sankt Peterburg na svoju listu, sa neverovatnih 4.000 spomenika arhitekture, istorije i kulture. Da vas zavedemo brojevima, reći ćemo još i da grad poseduje 221 muzej, 2.000 biblioteka, preko 80 pozorišta, 45 galerija, 62 bioskopa, a svake godine domaćin je i preko 150 manifestacija! Za svaku sferu ljudskog interesovanja ovaj carski grad ponudiće najbolje od sebe.

„Usamljni kutak“ dužine 10km

Nekada mesto u kom je jedna od najvećih žena istorije nalazila svoj mir, “Ermitaž” je danas jedan od najvećih i najstarijih muzeja na svetu. U želji za samoobrazovanjem i ljubavi prema umetnosti, Katarina Velika kupovala je umetnička dela velikih svetskih imena, ne sluteći da će započeti danas najveću kolekciju slika na svetu! Pored umetničkih kolekcija, muzej “Ermitaž” posećen je i zbog velelepnosti svojih hodnika i prostorija (oko 350) koje su dogarađivane naknadno, kako bi se tu smestilo veliko umetničko blago Rusije, koje ne samo da je služilo za uživanje, već je i slalo jasnu sliku svetu o moći tadašnjeg carstva. Sadašnja kolekcija može se pohvaliti sa preko tri miliona dela, od paleolita do savremene umetnosti. Naravno, nije sve izloženo za posetioce, a ako biste na svako delo potrošili samo sekundu svog vremena, za obilazak bi vam trebalo čitavih devet godina! Od orijentalne i umetnosti drevnog Egipta, preko majstora italijanske, flamanske i španske slikarske četkice, izdvajaju se neka dela, kao na primer vaza od čitavih devetnaest tona, zatim predmeti Petra Velikog, ali i dela Monea, Da Vinčija, Rafaela, Rembranta i drugih...

Ruski Versaj

Rivaliteti bogatih i slavnih i danas su u modi, a zamislite tek u osamnaestom veku dvorskih intriga. Prelepa palata Peterhof bila je dvorac Petra Velikog i njegovih naslednika, od kojih je svaki ponešto dodao ovoj magičnoj priči. Plava soba za prijeme, Bela trpezarija, veličanstveno stepenište, sve u zlatu i kristalu, samo su deo bajke o ruskim prinčevima i princezama. Ispred samog dvorca, opet kopirajući francuski dvor, nalazi se kaskada sedamdesetpet fontana koje vas svojim žuborom vode sve do Finskog zaliva, pričajući vam o svojim pozlaćenim statuama. Za dašak Moskve u srcu Sankt Peterburga pobrinuo se car Aleksandar Treći, koji je u čast ubijenog oca, na mestu ovog strašnog čina, podigao crkvu simboličnog naziva „Crkva prolivene krvi”. Zanimljivo je da je ova crkva stilski drugačija od ostalih peterburških i jedina građena u stilu koji veliča ruski nacionalizam, a koštala je 4,6 miliona rubalja!

Još jedna crkva takođe povezana s carskom porodicom jeste katedrala Svetog Isaka. Građena je četrdeset godina, a kao razlog za ovoliko odugovlačenje pominje se i legenda da će po okončanju radova doći kraj dinastije Romanova. Realisti će problem prosto pripisati nestručnosti arhitekte koji je angažovan, ali kako bilo, crkva je umetničko delo ukrašeno sa četrnaest vrsti mermera i brojnim pozlatama.

Za umetnike ili one koji se tako osećaju, muzej koji je od velikog značaja jeste i Ruski muzej, koji je pored Tretjakov galerije u Moskvi, najveći muzej posvećen ruskoj umetnosti. Car Aleksandar Treći prvi je krenuo sa idejom da sakuplja dela ruskih umetnika, pa je ovo ujedno i prvi muzej ovog tipa otvoren za javnost. Najdragoceniji deo zbirke predstavljaju dela takozvanih „slikara lutalica“ koji su odbili pravila Akademije umetnosti i posvetili se slikanju života običnih ljudi i njihovih navika. Najpoznatiji među njima jeste i čuveni Rjepin.

Veliki Rusi na jednom mestu

Mesto velike pobede princa Aleksandra Nevskog nad Šveđanima od Petra Velikog dobilo je večiti pomen u vidu Lavre Aleksandra Nevskog sa grobljem koje zauvek čuva slavna svetska imena, a pomenućemo samo neka od njih: Čajkovski, Musorgski, Rimski-Korsakov i naravno, Dostojevski. Lavra predstavlja najviši rang među pravoslavnim manastirima, a u Rusiji postoje svega još tri koja nose ovu titulu. U manastiru su pohranjene mošti Aleksandra Nevskog i to u srebrnoj škrinji izrađenoj od 1.500 kilograma srebra na kojoj su prikazane scene iz bitaka ovog kanonizovanog princa.

Među ruskim carevima postoji još jedan, odnosno jedna - carica bez koje priča o Petrogradu ne može da bude potpuna. Reč je svakako o Katarini Velikoj. Rođena Nemica, pod uticajem ambiciozne majke dovedena na ruski dvor, na kojem dugo nije bila potpuno prihvaćena, nakon sumnjive smrti supruga, postala je jedna od najvećih vladarki svih vremena. Velika prosvetiteljka, sa brojnim planovima za reforme i obrazovanje, ugledala se na Petra Velikog, a jedan od načina da dokaže svoju posvećenost ruskom narodu bio je i podizanje spomenika ovom slavnom vladaru. Prvi spomenik u vidu konjanika u Petrogradu usmeren je ka zapadu, kako bi ukazivao na reforme i usmerenje Rusije za vreme vladavine možda najvećeg ruskog cara, Petra Velikog. Zbog veličine i težine ovog monumentalnog dela, trebalo je devet meseci da se postavi na mesto gde se danas nalazi. Rusi veruju da dokle god se spomenik nalazi na ovom trgu, neprijatelj nikada neće zauzeti ovaj grad.

Glavna ulica Rusije

Ovu počasnu titulu nosi jedinstvena ulica na svetu: Nevski prospekt. Nekada je bila put koji vodi ka Moskvi, a danas veliki bulevar, koji čuva tajne Gogolja, Korsakova i drugih koji su u njemu imali svoje domove. Ako imate dovoljno vremena, obavezno idite do Ruske nacionalne biblioteke, druge najveće biblioteke u ovoj ogromnoj zemlji.

Priča o Rusiji ne može biti završena bez priče o njenom teatru. Ovoga puta ne pričamo o slavnom “Boljšoju”, već o teatru “Marinski”. Ovo pozorište samo je deo pokušaja Katarine Velike da osavremeni život stanovnika Sankt Peterburga. Zdanje je posvećeno carici Mariji Aleksandrovni, velikoj zaštitnici umetnosti, čija se bista nalazi u holu zgrade.

Teatar je otvoren uz operu „Život za cara“, a u njemu su svoja dela izvodili Musorgski i druga velika imena ruske umetnosti. Pozorište je izgrađeno u italijanskom stilu i ima auditorijum od 1.600 mesta. U svoje vreme imao je najveću pozornicu na svetu.

Carevi i carice ostavili su iza sebe brojne građevine koje i danas krase grad. Zahvaljujući ovoj činjenici UNESKO je uvrstio Sankt Peterburg na svoju listu, sa neverovatnih četiri hiljade spomenika arhitekture, istorije i kulture

 

Zabava / Ringišpil